woensdag 31 mei 2023

Boekhandel Riemer

Overmorgen begint Dylan aan zijn Zuid-Europese zomertournee 2023. Onderdeel van zijn wereldwijde Rough And Rowdy Ways-tournee 2021-2024 - wat op diens beurt weer een sectie is van de Never Ending Tour.
Enfin.
Vorige week vierde de bard zijn 82e verjaardag. Voor boekhandel Riemer in Amersfoort aanleiding voor een heuse Dylan-lezing. Een bescheiden traditie, begonnen rond het 80e verjaardagsfeest van Dylan. Marnix was hier aanwezig, en dan is het altijd leuk om iets van zijn hand te lezen.
Jan van den Berg was er ook, en maakte zijn eigen verslag.
Had ik er bij willen zijn geweest? Ik weet het niet. Altijd leuk om Dylan-fans te ontmoeten. Misschien nog wel leuker om te luisteren naar iets origineels. Of van een kenner als Tom Willems. Of heel, heel misschien zelf een keer zo'n lezing te mogen geven.
Je moet blijven dromen.
En wachten. Tot Dylan weer voorbij komt. In Nederland. Of op een blog. Of in een tekst. Zoiets.

dinsdag 30 mei 2023

Kissinger

Afgelopen zaterdag vierde Henry Kissinger zijn honderdste verjaardag. Hij behoort tot de sterken, als we psalm 90 mogen geloven. En waarom zouden de Bijbel niet geloven? Kissinger was vier jaar minister van Buitenlandse Zaken onder de presidenten Richard Nixon en Gerald Ford.
Maar hoewel zijn termijn dus zo'n 45 jaar geleden af liep, is de Duits-Amerikaanse politicus nog altijd als diplomaat aan het werk. Het Nederlands Dagblad besteedde zaterdag een paginagroot verhaal aan de oud-minister.
Dat artikel is niet het enige stuk waarin Kissinger is genoemd in de 'archieven'. Bob Dylan noemde hem al in zijn gospelsong When you gonna wake up? uit 1979: Counterfeit philosophies have polluted all of your thoughts / Karl Marx has got ya by the throat, Henry Kissinger’s got you tied up in knots.
Maar ik weet niet hoe goed de redacteur van dienst, Jan van Benthem, thuis is in het werk van Dylan.

zondag 28 mei 2023

Pinksteren 2023

Vandaag is het Pinksteren, in Nederland vieren we Eerste Pinksterdag. Morgen ook, maar dan is het Tweede Pinksterdag en gaat de goegemeente weer in de file naar de woonboulevard. Ik niet. Ik luister naar Bob Dylan. Omdat ik eigenlijk elke dag naar Dylan luister.
Pinksteren is in de gereformeerde traditie waarin ik ben groot geworden, traditioneel de dag van de openbare geloofsbelijdenis. Mevrouw Frits en ik waren vandaag dan ook bij een belijdenisdienst. Het meisje van 19 legde samen met vijf generatiegenoten geloof af.
Ik was in mijn gedachten bij maandag 17 oktober, toen Dylan zijn tweede concert in de AFAS Live gaf. Waar ik met mijn broer en mevrouw Frits bij was. Wat de bard opende met een flard van Oh Susanna. En wat hij afsloot met Every Grain Of Sand

In the time of my confession, in the hour of my deepest need
When the pool of tears beneath my feet flood every newborn seed
There’s a dyin’ voice within me reaching out somewhere
Toiling in the danger and in the morals of despair

Maar daar ging het in dat Groningse dorp niet over. Evenmin over het alternatieve slotstuk van dit lied: I am hanging in the balance of a perfect, finished plan / Like every sparrow falling, like every grain of sand.
Niet op het randje van een perfect en afgerond geheel, zoals elke vallende mus, zoals iedere korrel zand. Enfin.
Pinksteren dus. Een christelijke feestdag. Het Bijbelboek Handelingen der apostelen vertelt dat op de vijftigste Paasdag de heilige Geest werd uitgestort over de apostelen (2,1-4). Er wordt een rechtstreeks verband gelegd met de verrijzenis van Christus (2,32-33) en met de mogelijkheid voor allen, door de doop aan de heilige Geest deel te krijgen (2,38). De oudkatholieke kerk legt het nog maar eens rustig en weloverwogen uit, hoe het zit met dit bijzondere feest.
Maar ook daar ging het niet over in de Nederlandse Gereformeerde Kerk op het Groningse land. Althans, niet specifiek over de uitleg die de mede-christenenen hebben gegeven.
Het ging in de dienst wel over Augustinus. Het meisje waar we voor kwamen, kreeg de Belijdenissen van deze kerkvader cadeau, als stoffelijk aandenken voor deze dag. Augustinus, Augustinus van Hippo, ook wel Sint-Augustinus. Ik droomde even dat ik hem zag.
Nee, ik niet, Bob Dylan wel. Alive as you or me. Het lied staat op John Wesley Harding (JHWH) uit 1967. De laatste zin uit dit lied luidt: I put my fingers against the glass / And bowed my head and cried.
Of zingt Dylan: 'And bowed my head and prayed'? Dat hoor ik er in. En ik ben niet de enige die dat zo hoort, heb ik proefondervindelijk bevonden.
De bard speelde het nummer in 2011 voor het laatst, tijdens een optreden in Cork, Ierland. Je had er bij willen zijn geweest, denk ik. Maar ja, sommige dingen weet je pas achteraf. En dan is het al gebeurd.
Pinksteren. Het uur van mijn belijdenis, in mijn donkere uur. Ik zie de hand van de Meester. Net als elke vallende mus en iedere getelde korrel zand. Ik buig mijn hoofd en huil. En bid. Huilen en bidden vallen soms samen.
Vraag de heilige Sint-Augustinus maar.

vrijdag 26 mei 2023

82 revisited

Dylan is inmiddels al een paar dagen 82 jaar. Misschien vierde hij het groots en meeslepend. Met allemaal familie, vrienden en collegae. Misschien vierde hij het helemaal niet. Gewoon een doordeweekse dag. Beetje lezen, wat schrijven, wat bezig met schilderen of staalbewerking. Misschien maakt het voor ons stervelingen niks uit of en hoe Dylan zijn verjaardag vierde.
Schreef ik van de week per abuis dat Dylan zijn driéëntachtigste verjaardag zou vieren? Een tikfout. Stom.
Afgelopen woensdag waren mevrouw Frits en ik bij een optreden van Daniël Lohues in de Harmonie in Leeuwarden. Mevrouw Frits vroeg of er een link was tussen Lohues en Dylan. Zo'n direct verband is er niet. Niet zoals bij Ernst Jansz, die twaalf songs van de bard vertaalde naar het Nederlands. Maar zoals het bij troubadours: ze zijn wel schatplichtig aan Dylan, zoals hij dat op zijn beurt is richting Blind Willie McTell en Woody Guthrie.
Bijvoorbeeld.
Tijdens het concert van Lohues werd bekend dat Tina Turner is overleden. Lohues besteedde er geen aandacht aan. De NOS wel. Geeft niet, als je zelf aan het werk bent, sluit je je af voor allerlei informatie van buiten. Zo gaat dat.
Tina was 83 jaar geworden. Ze overleed na een lang ziekbed. Ik wist niet dat ze ziek was. Evenmin wat haar mankeerde. Ze is niet veel ouder dan Dylan. Het is de generatie die aan de beurt is, waar de gaten vallen en ook steeds groter worden.
Maar Dylan lijkt vooralsnog fit en gezond te zijn. Volgende week naar Porto, Portugal, Zuid-Europa.

woensdag 24 mei 2023

82

Yes, my guard stood hard when abstract threats
Too noble to neglect
Deceived me into thinking
I had something to protect
Good and bad, I define these terms
Quite clear, no doubt, somehow
Ah, but I was so much older then
I’m younger than that now

© Bob Dylan, 1964

dinsdag 23 mei 2023

Wachttoren

Torens. In Miedum staat de scheefste toren van Nederland. Deze kerktoren is zelfs nog schever dan de collega in het Italiaanse Pisa. Dat wist ik niet, totdat de vrienden van Omroep Leo Middelsé dit feitje hadden opgerakeld.
Miedum, dus. Zou je vanaf deze spits ook ver kunnen kijken? Ik denk aan All Along The Watchtower:

All along the watchtower, princes kept the view
While all the women came and went, barefoot servants, too

Het blijft de vraag of er ook een joker en een thief in Miedum te vinden zijn.
Van een geheel andere orde. Woensdag viert Dylan zijn 83e verjaardag. Zijn de taarten met kaarsjes al besteld in de huizen van de Nederlandse Dylan-fans?

maandag 22 mei 2023

As it jo wil is

Gerrit Breteler is overleden. De Leeuwarder Courant meldt dat hij een veelzijdig kunstenaar en muzikant was. Breteler kampte de laatste tijd met een afnemende gezondheid. Hij werd 68 jaar. Breteler had een Twentse vader en een Friese moeder.
Voor Dylan-fans geen onbekende naam. Althans, met de nodige omwegen, misschien. In 2008 vertolkte Breteler het nummer As it jo wil is op de cd Cohen Yn In Frysk, een Friese bewerking van If it be your will. De stap tussen Cohen en Dylan is niet zo heel groot.
Als het Jouw wil is. Niet wat ik wil, maar wat U geschiedde. Van deze beschikbaarheid heb ik Dylan niet echt kunnen betrappen. Hij is meer een onwillig profeet, zoals Jona, Jeremia en Jesaja. Oud-testamentische mannen die hun opdracht in eerste instantie weigerden.
Over een paar weken verschijnt de fysieke uitgave van Shadow Kingdom, Dylan's zogenoemde live-stream tijdens de corona-periode. Ik ben benieuwd hoe deze cd is vormgegeven. Nog even geduld.