Plaatjes draaien

Terwijl de mussen van het dak vallen vanwege de hitte, zitten de poes en ik binnen plaatjes te draaien. De elpeespeler doet het weer, nadat de naald het eerder had begeven. Nu alls weer draait, moet het vinyl op de draaitafel liggen.

Maar ja, wat laat je horen? Wat wil ik horen? Via de verzamelpagina ExpectingRain.com zie ik een linkje staan naar schilderijen van Dylan. In 1974 gaat Dylan op schilderlessen bij een gepensioneerde schilder: Norman Raeben. De Nederlandse journalist en Dylan-biograaf Sjoerd de Jong schrijft in 1991: “Raeben leert zijn pupillen technieken om hun 'hoofd, geest en ogen' te combineren, aldus Dylan, om zo 'de tijd stil te zetten,' het oogmerk van alle ware kunst.”

Een goede gelegenheid misschien om Self Portrait te draaien. Of Another Self Portrait, waar mijn blog zijn (haar?) naam aan te danken heeft. Of Blood On The Tracks. Misschien zelfs Music From Big Pink, hoewel dat album natuurlijk van The Band is.

Er is zoveel mooie muziek op vinyl gezet, dat het me soms duizelt. En dan begin ik maar lukraak te draaien. Van het een komt dan vanzelf het ander. Grasduinen door het oeuvre van de meester. Er zijn ergere manieren om een hitte-dag te vullen.

Kronieken #132 | Flex-abonnement

In de zomerperiode konden we goedkoop reizen met de Nederlandse Spoorwegen. Een maandkaart van 49 euro nodigde uit om de trein tijdens de daluren te nemen. Maar zoals het gaat: de administratie is nog wel een dingetje. De NS is een langzame trein, een logge organisatie, zullen we maar zeggen.

Een langzame trein die komt. Voor Dylan is de langzame trein het evangelie. Zijn eerste gospelalbum heet Slow Train Coming. Een heerlijke plaat. Gitarist Mark Knopfler werd ingehuurd om Dylan muzikaal bij te staan. Hij was verbaasd over de religieuze inhoud van de teksten. "Alle liedjes gaan over God," analyseerde Knopfler de teksten.

Hij zat er niet ver naast, maar tot zover de uiteenzetting door de Dire Straits-voorman.

Gisteren was een zonsverduistering te zien. De maan schoof voor de zon, waardoor de natuur wat in de war raakte. Ook onze poes was wat van slag: is het nu al avond aan het worden? Zo ver was het nog niet It’s not dark yet, but it’s getting there.

De zon was nog niet weer terug, of de Perseïden trokken langs. Het leverde mooie vallende sterren op. Voor wie romantisch is aangelegd, kun je een wens doen als je zo'n ster ziet vallen. Ik weet niet of deze wensen ook uitkomen na zo'n weerfenomeen.

Of misschien heel langzaam, zoals de logge administratie van onze nationale spoorwegen.

Put your phone down

Bij het wakker worden hoorden mevrouw Frits en ik vanochtend op de radio een item over K-pop-act Cortis. Deze Zuid-Koreaanse band gaat op tournee, met een bijzondere tournee-titel: Put your phone down. Het moet maar eens afgelopen zijn met fans die het hele concert filmen.

Nu is dat bij K-pop niet leuk, zo vertelde Philo Boss, popcultuurkenner bij BNNVARA. Want bij deze muziekstijl gaat het ook of vooral om de danspasjes en het wisselende decor. Je wilt niet dat dit product op straat ligt.

Bob Dylan heeft al jaren een anti-telefoonbeleid. Wie zijn concerten bezoekt, moet zijn telefoon in een afsluitbare washand stoppen. Het is een uitwerking van Dylan's uitbarsting tijdens een concert in Wenen, april 2019. Hij blafte het publiek toe: "I say it again: take pictures or don't take pictures, and we gonna play or we gonna pose, well".

Nu is Dylan natuurlijk geen K-pop. Maar ik snap het wel. Je komt voor de muziek, voor de beleving. Een bewijs dat je er bent geweest, kun je ook op andere manieren leveren. Het is enorm rustgevend om gewoon te luisteren en te kijken - en dan niet via een schermpje, dat ook nog oplicht in de sfeervol verlichte zaal.

Goede dief

Bestaan er goede dieven? Robin Hood is zo'n outlaw, iemand die buiten de wet staat. Maar ja, iemand die zo leeft, moet wel eerlijk zijn. Dat is wat Dylan zegt in Absolutely Sweet Marie. In dit lied uit 1966 zingt Dylan: But to live outside the law, you must be honest.

Iemand die eerlijk is en buiten de wet leeft, werkt Dylan een jaar later uit met het album John Wesley Harding. Het titelnummer van dit album gaat over de "revolverheld" John Wesley Hardin - zonder de g aan het einde, maar ja, dat moet je ook maar net kunnen horen in de uitspraak. Net als Robin Hood iemand die geld steelde van de rijken, om dat geld te gebruiken voor de armen.

Onlangs werd bij ons ingebroken. De dief nam een briefje van tien euro mee. Dat was het, plus wat inbraakschade. Het valt in zekere zin dus mee, maar het gevoel van veiligheid heeft wel een deuk opgelopen.

Of deze inbreker (m/v, al dan niet in een gilde werkzaam) dit geld aan armen besteedt, weet ik niet. Ik vrees dat de dief het voor zijn eigen armen gebruikt, om drugs te kopen en dat vervolgens in zijn onderarmen spuiten. Hij besteelt zijn moeder voor een tientje, als hij maar zijn shot krijgt.

Het is zondag vandaag. Je mag dan wel Stone-cold dead zijn, maar je kunt altijd gered worden. Nietwaar? Daar doe ik het deze zondag maar mee. Plus dat je eerlijk moet zijn als je buiten de wet wilt leven.

Hugo Claus

Op de draaitafel draait de elpee Aardige Jongens van Frank Boeijen, Henk Hofstede en Henny Vrienten. Het album stamt uit 2008, maar werd pas in 2025 op vinyl geperst. Groen vinyl, dat dan weer wel.

Een van de liedjes is Zonder Mij, geschreven en gezongen door bassist Vrienten. Het is een verwerking van het laatste gesprek dat hij met Hugo Claus had, vlak voordat de Vlaamse schrijver euthanasie liet uitvoeren.

Claus was een veelzijdige auteur. Dat is zijn nalatenschap, en dat proef je ook wel in het lied. Het leven gaat verder zonder mij, maar lees mij, speel mij, mijn werk is er nog en doet er toe.

Bob Dylan is geen Hugo Claus. Ik zou de beide literaire mannen niet direct op gelijke voet willen zetten. Maar enige verwantschap hebben ze wel. Beide mannen hebben een rijk en divers oeuvre opgebouwd. Werk dat je moet lezen, moet uitvoeren, moet laten klinken.

Dylan leeft nog. Over twee maanden trekt hij rond over het Europese grondgebied. Het lijkt er op dat hij nog lang niet het tijdelijke met het eeuwige verruild. Maar je weet het niet, er hoeft niet veel te gebeuren om je toch te melden bij de Chief Commander.

Wie zou een lofrede maken op Dylan's literaire nalatenschap, als hij komt te overlijden? Met een paar pennenstreken iets zeggen? Lang niet voldoende, want dat is met Dylan's werk ook niet te doen. Maar een lied ter suggestie: lees Dylan, speel hem, maak zijn werk je eigen.

Het zijn zomaar wat vrijdagse gedachten, terwijl Boeijen, Hofstede en Vrienten zingen.

Saved

Vandaag was ik op de Noorderbegraafplaats in Leeuwarden. Een saluut brengen aan mijn vriend, die elf jaar geleden de hemel in fietste.

Zijn kinderen hebben een mooie steen op het graf gezet. Vooral mooi vanwege de tekst die er op staat. De kinderen kozen, onder meer, voor een citaat uit Saved, van Bob Dylan:

I’ve been saved

By the blood of the lamb

Mooi, als je zo'n geloofsbelijdenis kunt achterlaten.

Rough And Rowdy Ways – Kant C

Jochen Markhorst heeft een nieuw boekje geschreven over Bob Dylan. Ditmaal over kant C van Dylan's Rough And Rowdy Ways. Interessant, want het is 's mans laatste werk. En het is materiaal waarmee hij komend najaar de Europese concertzalen zal verblijden.

Jochen publiceert via Amazon. Dit platform meldt: “Het is een combinatie van genres; een overvloed ervan. Langzame ballads, snelle ballads, alles wat je raakt. Western Swing, Hillbilly, Jump Blues, Country Blues, alles. Doo-wop, de Ink Spots, de Mills Brothers, Lowland-ballads, Bill Monroe, Bluegrass, Boogie-Woogie. Muziekhistorici zouden zeggen dat als je dat allemaal door elkaar mengt, dan is het rock-’n-roll. Ik denk dat dat mijn favoriete genre is”, zegt Dylan in het interview in de Wall Street Journal van december 2022.

Dylans ontzag voor en kennis van songs is spreekwoordelijk en goed gedocumenteerd. Niet in de laatste plaats door de meester zelf; de essaybundel The Philosophy Of Modern Song uit 2022 is Dylans wonderlijke, respectvolle tribuut aan de kunst van het songschrijven. Wonderlijk soms, als we Dylan songs op een voetstuk zien plaatsen waarvan de doorsnee lezer zal denken: zelfs een ondermaatse Dylansong steekt nog met kop en schouders uit boven door Dylan onderscheiden songs als, zeg, "CIA Man" of Johnnie Rays "The Little White Cloud That Cried". Maar ook dat kennen we van Dylan – zijn nederige bewondering en respect voor songs en artiesten die de vergelijking met zijn eigen kunstenaarschap en oeuvre eigenlijk niet echt kunnen doorstaan.

Op 19 juni 2020 verschijnt Rough And Rowdy Ways, het 39ste studio-album van de dan 79-jarige Nobelprijswinnaar, en nu lijkt hij het eens ook artistiek te willen thematiseren: de kunst van het songschrijven. En dan niet alleen in woorden, in de songteksten, maar al doende ook demonstrerend: in de muziek van "Mother Of Muses", "Crossing The Rubicon" en "Key West": It’s a combination of genres; an abundance of them.

In Bob Dylans Rough And Rowdy Ways – Kant C verdiept Dylankenner Jochen Markhorst zich in de overweldigende teksten, de onweerstaanbare muzikale begeleiding, de rijke muziekhistorische wortels en de literaire schittering van de drie Dylansongs op die plaatkant - en laat hij zien waarom het album thuishoort in de buitencategorie van albums als Highway 61 Revisited, Blood On The Tracks en Time Out Of Mind."