donderdag 8 oktober 2026

Anne Carlson

Het is de tweede donderdag van oktober. Dat betekent traditiegetrouw dat bekend wordt gemaakt wie de Nobelprijs voor de Literatuur krijgt. Dit jaar is de prijs toegekend aan Anne Carlson. Zij is een van de opvolgers van Bob Dylan, die deze prijs tien jaar geleden kreeg toegewezen. Dat is dan ook zo ongeveer de enige overeenkomst tussen de twee.
Want Bob Dylan is geen Anne Carlson. Ze schelen tien jaar in leeftijd. Carlson is Canadese, Dylan een Amerikaan. Carlson is hoogleraar Griekse Literatuur, en heeft ook de nodige klassiekers vertaald. Zij kan ongetwijfeld van gedachten wisselen met Ilja Leonard Pfeijffer, vanwege hun gedeelde interesse.
Dylan is geen hoogleraar, zijn Grieks is behoorlijk roestig en op vertalingen heb ik Dylan nooit kunnen betrappen. Wel op zijn enorme liefde voor de Amerikaanse geschiedenis, bij voorkeur de Burgeroorlog, voor zijn behendigheid met het Amerikaans en op de folktraditie van het lenen van melodieën en lappen tekst.
Over ruim een week gaat Dylan weer op tournee. Het Europese continent is weer aan de beurt; maar optredens in Nederland staan niet in zijn agenda. Wel optredens in Antwerpen en de stad Luxemburg - voor als je voorstander bent van de Groot-Nederlandse gedachte, zijn die concerten alsnog in de Lage Landen. De Lights of Autumn Tour is voor fans dé gelegenheid om met deze Nobelprijs-'winnaar' in één zaal te zijn.
Voor de studenten van Carlson zal zoiets ook wel voelen. Een soort privilege, een eer om bij zo iemand in de buurt te zijn. Voor studenten zal dat minder uniek zijn bij een professor, dan voor wereldwijde fans van een immer rondreizende troubadour.
Misschien binnenkort maar eens naar de bibliotheek. Op zoek naar wat werk van deze jongste laureaat. In het artikel van NOS worden Eros, bitterzoet en Rood expliciet genoemd; hopelijk zijn die boeken nog te krijgen. Want zo'n prijs is natuurlijk ook de beste PR die (dat?) een schrijver kan krijgen voor het oeuvre. Een waardering van de bovenste plank.
En altijd een bron van discussie. De Literatuur en de Vrede zijn de twee categorieën waar de toekenning niet op 'harde feiten' is gebaseerd, zoals bij de andere disciplines (Natuurkunde, Scheikunde, Fysiologie of Geneeskunde, Literatuur, Vrede, Economie ). Deze twee groepen zijn eerder aanmoedigingen, of iets met smaak. Daarover valt natuurlijk niet te twisten, maar tegelijk zijn dit mooie onderwerpen om het juist wel over te hebben, om van gedachten over te wisselen.
Het zijn de verschillen tussen de alfa- en bèta-wetenschappen.
Zomaar wat gedachten rondom de Nobelprijs voor de Literatuur, die Anne Carlson in december mag ophalen in Stockholm.

Geen opmerkingen:

Een reactie posten